RTL vindt kwetsbare winkelkoelingen in Nederland

Ook Nederlandse winkels gebruiken koelinstallaties met een bekende zwakke plek in de beveiliging. RTL Z meldt op 15 oktober dat een analyse van onderzoeksbedrijf Censys 57 mogelijk kwetsbare systemen in Nederland aanwijst. Een aanvaller kan via zulke apparatuur de koeling op afstand bedienen, waardoor een winkel zijn gekoelde en ingevroren voorraad kan verliezen.

RTL vond zeker 75 via internet bereikbare inlogpagina’s, onder meer bij een vishandel, een bakkerij en een groothandel. De telling betreft systemen, niet afzonderlijke supermarkten. Het bericht meldt kwetsbaarheid; een geslaagde aanval op deze Nederlandse bedrijven is niet vastgesteld.

De waarschuwing volgt op sabotage van koelingen in Frankrijk. Censys zag het aantal daar openbaar bereikbare Danfoss-bedieningspanelen tussen 11 en 14 oktober afnemen van 1.825 naar 537. Ook systemen met bijgewerkte software verdwenen uit beeld. Volgens de onderzoekers wijst dat vooral op het afschermen van de apparatuur, in plaats van uitsluitend installeren van updates. Hun onderzoek vergelijkt softwareversies en bereikbaarheid vanaf internet; het telt niet hoeveel winkels daadwerkelijk zijn gehackt.

Eén bediening voor meerdere koelingen

Onderzoekers van Claroty beschreven in augustus hoe de Danfoss-regelaar meerdere koelinstallaties samen aanstuurt. Een monteur kan op één plek temperaturen, alarmen en werktijden bekijken en aanpassen. Dat bespaart een bezoek aan iedere winkel. Dezelfde centrale bediening geeft een indringer echter invloed op meerdere aangesloten koelingen. Het risico zit daarmee in apparatuur achter de schermen van de winkel, waar klanten hun boodschappen niet zelf tegen kunnen beschermen.

Claroty vond daarnaast een alternatieve toegangscode die uit de kalenderdatum kan worden afgeleid. Daarmee kon de gewone aanmelding worden omzeild. Een eigen gekozen wachtwoord bood bij die kwetsbare software dus niet dezelfde bescherming als bij een systeem waarvan alle toegangen deugdelijk waren beveiligd.

Voor deze fout bracht Danfoss al in maart 2025 een reparatie uit. De officiële waarschuwing noemt de AK-SM 8xxA-serie met software ouder dan versie 4.2. Dat jaartal is van belang: de huidige aandacht gaat over een oude, nog aanwezige kwetsbaarheid. Danfoss adviseert de nieuwste software te installeren. De fabrikant schrijft ook dat de fout toegang kan geven tot informatie over gebruikers, winkels en het interne netwerk.

Toegang voor de onderhoudsmonteur

De Franse overheidsdienst CERT-FR adviseert om de bediening van betrokken installaties van het openbare internet af te halen. Onderhoud op afstand kan vervolgens via een beveiligde verbinding of beschermd netwerk verlopen. Winkeliers moeten daarbij hun koeltechnicus betrekken: onder meer verzekeringsafspraken kunnen bepalen hoe meetgegevens bij de onderhoudspartij moeten blijven binnenkomen.

Bij een vermoedelijk overgenomen installatie beschrijft CERT-FR uitgebreider herstel, met opnieuw instellen en beveiligen van het apparaat. Alleen terugzetten naar de fabrieksinstellingen is bij verouderde apparatuur zonder beveiligingsupdates onvoldoende. De waarschuwing omvat inmiddels ook systemen van Copeland en Dixell. Welke ingang bij de Franse aanvallen precies is gebruikt, staat in die melding niet vast.