Een bericht over iemand belandt in de groepschat waar die persoon zelf in zit. Je verwijdert het meteen voor iedereen, maar weet je ook zeker dat niemand het heeft gelezen of bewaard? Nee. De knop kan een bericht uit een gesprek halen, maar niet terughalen wat een ontvanger al zag, opsloeg of doorstuurde. Dat verschil is belangrijk bij een verkeerd verstuurde foto, adres of vertrouwelijke mededeling. De officiële uitleg van WhatsApp, Signal en Telegram laat zien dat zelfs de verwijderknop per app iets anders belooft.
Het eerste onderscheid staat al in het keuzemenu: verwijderen voor mij of voor iedereen. Wis je alleen jouw exemplaar, dan verandert de chat van de ontvanger niet. WhatsApp zegt dat uitdrukkelijk; Signal maakt hetzelfde onderscheid bij opslagbeheer. Kies je voor iedereen, dan laat de app ook de andere kant van het gesprek wissen. Dat is een verzoek aan een systeem met meerdere apparaten en mensen, geen tijdmachine. De belangrijkste vraag is dus niet of de tekst van jouw scherm verdwijnt, maar wat er bij anderen nog bestaat.
Wat de drie apps echt doen
Bij WhatsApp kun je tot twee dagen na het versturen vragen om een bericht voor iedereen te verwijderen. In de chat komt dan een melding te staan dat een bericht is verwijderd. De ontvanger kan het voordien al hebben gezien; als de verwijdering mislukt, krijg je volgens WhatsApp geen waarschuwing. Een foto of video kan op een iPhone bovendien al apart in Foto’s zijn opgeslagen. De functie is daarmee handig om een fout in de chat te herstellen, maar biedt geen bewijs dat alle kopieën weg zijn.
Signal geeft je 24 uur om een zelf verstuurd bericht voor iedereen te verwijderen. Het bedrijf noemt die actie nadrukkelijk een poging zonder garantie: op sommige apparaten kan het bericht blijven staan. Heeft iemand jouw tekst in een antwoord geciteerd, dan verdwijnt dat citaat niet mee. Dat is een concreet verschil met de verwachting die een knop met het woord ‘iedereen’ wekt. Signal biedt ook verdwijnende berichten met een timer, maar die werken voor nieuwe berichten nadat je de timer instelt; ze halen een eerder verstuurde fout niet alsnog terug.
Telegram gaat in een privégesprek verder dan de andere twee: beide deelnemers kunnen volgens de huidige FAQ op ieder moment zowel eigen als ontvangen berichten aan beide kanten verwijderen. Er verschijnt daar geen verwijdermelding. Dat is geen verse aankondiging: Telegram verruimde deze mogelijkheid al in maart 2019; daarvoor gold voor eigen berichten een grens van 48 uur. In groepen gaat het volgens de FAQ om je eigen berichten, niet om een onbeperkt recht om de woorden van anderen te wissen. Een privégesprek en een grote groep hebben dus niet dezelfde regels.
Ook ‘zonder spoor’ heeft een grens. In het EU-privacybeleid schrijft Telegram dat verwijderde berichten en eerdere versies van bewerkte berichten in supergroepen nog 48 uur in het beheerdersoverzicht Recent Actions staan. Hetzelfde beleid zegt dat een gesprekspartner gedeelde gegevens verder kan verspreiden zonder dat Telegram dit kan verhinderen. Dat maakt Telegrams ruime verwijderoptie nuttig voor de geschiedenis in een privéchat, maar niet tot een garantie over foto’s, screenshots of elders doorgestuurde tekst. De app kan alleen regelen wat binnen haar eigen bereik valt.
Een screenshot kun je niet terugroepen
Zelfs een automatisch verdwijnend bericht lost dat niet op. Signal waarschuwt dat iemand vóór het verdwijnen met een andere camera een foto van het scherm kan maken. Een handmatig gewist bericht heeft dezelfde menselijke grens: wie de inhoud al onthield of vastlegde, verliest die kennis niet. Ook kunnen bij WhatsApp back-ups een eerder bericht bevatten, terwijl bij Signal media buiten de app kunnen zijn opgeslagen. Dat zijn verschillende soorten kopieën; de verwijderknop in één chat geeft jou geen overzicht van waar ze zich bevinden.
Ons oordeel op basis van de op 3 oktober gecontroleerde regels: kies Telegram als je vooral oude tekst uit een privéchat aan beide kanten wilt opruimen, maar verwar dat gemak niet met controle over de ander. Voor een snel herstelde fout heb je bij WhatsApp twee dagen en bij Signal 24 uur; Signal waarschuwt het duidelijkst dat de actie kan mislukken. Welke app je ook gebruikt, handel snel en vraag de ontvanger zo nodig rechtstreeks om een kopie niet verder te delen. Voor informatie die écht niet bij die persoon mocht belanden, is alleen op ‘verwijderen’ drukken geen afdoende oplossing.
Verder bij de bron
Lees zelf de onderzoeken, uitleg en aankondigingen achter dit verhaal.