Klanten kiezen bij geldproef vaak voor biljet van 100 euro

Klanten kiezen bij de proef met biljetten van 100 euro vaker voor het grotere briefje dan voor kleinere biljetten. Van de klanten die de keuze krijgen, kiest 57 procent voor honderd euro, meldt de NOS zaterdag 17 oktober. Het percentage gaat over die keuzegroep, niet over alle geldopnames in Nederland. Voor de proef was 50 euro volgens de NOS het hoogste biljet uit de automaat.

Geldmaat begon de proef in mei en juni bij 46 eigen winkels in steden en winkelcentra. Die locaties hebben doorgaans vijf tot zeven opnameautomaten, waarvan er één honderdjes aanbiedt. De aankondiging noemt Tilburg als uitzondering. De uitbreiding geldt dus niet voor iedere gele automaat op straat. De proef was aangekondigd voor ongeveer zes maanden, om de behoefte en het gebruik te onderzoeken.

Het biljet verschijnt alleen na een bewuste keuze op het scherm. Als andere biljetten op zijn, meldt de automaat dat; een klant krijgt niet ongemerkt honderdjes in plaats van kleinere briefjes. Het is daarmee een extra mogelijkheid voor wie een groter bedrag contant wil meenemen, zonder dat iedereen hetzelfde biljet moet opnemen.

Niet overal welkom

Aan de kassa kan een groter biljet juist lastig zijn. De NOS sprak winkeliers die het weigeren en de Nationale Winkelraad wijst op de voorraad wisselgeld. DNB vraagt via de omroep om de honderdjes vooral voor grotere aankopen te gebruiken. Een opname bij de automaat zegt daarmee nog niets over acceptatie in de winkel.

Volgens de huidige uitleg van de Rijksoverheid mogen Nederlandse winkeliers contante betalingen weigeren, mits ze duidelijk aangeven welke betaalmiddelen ze niet accepteren, bijvoorbeeld met een sticker. Een wettig betaalmiddel zijn betekent dus niet dat ieder bedrijf elk biljet moet aannemen. De Eerste en Tweede Kamer hebben wel een acceptatieplicht voor contante betalingen tot 3.000 euro aangenomen. De regering werkt nog aan uitzonderingen, onder meer voor specifieke werkzaamheden en veiligheid. De overheidsuitleg presenteert die plicht nog niet als de huidige regel.

Contant betalen kan op veel plekken wel. In juli meldde DNB dat 96 procent van de in 2025 onderzochte winkels, horecazaken en andere dienstverleners contant geld accepteerde. Daarvoor bezocht onderzoeksbureau Locatus meer dan 5.000 verkooppunten en 1.000 marktkramen. Dat cijfer maakt geen aparte uitspraak over het biljet van 100 euro. De verschillen tussen branches zijn groot: alleen pinnen komt vooral voor bij parkeergarages, bioscopen en apotheken. In grote steden is het ook gebruikelijker dan in kleine dorpen.

Kosten bij opnemen

Bij het opnemen blijven de voorwaarden van de pas gelden. Geldmaat noemt de paslimiet als bovengrens. Met een pas van een in Nederland gevestigde bank rekent Geldmaat geen opnametoeslag voor biljetten. Voor een pas uit een ander land van de Europese Economische Ruimte, zoals België, noemt Geldmaat vier euro per transactie.

Begin 2027 volgt volgens de NOS het besluit of de honderdjes in de automaten blijven.