# HBSC: homoacceptatie daalt onder Nederlandse scholieren

Het op 20 september gedeelde HBSC-rapport laat minder positieve houdingen tegenover homoseksualiteit zien: onder jongens van 40,3% in 2021 naar 22,3% in 2025, bij meisjes van 78,1% naar 51,3%.

- Canonieke URL: https://nxtnews.nl/artikel/hbsc-homoacceptatie-daalt-onder-nederlandse-scholieren
- Gepubliceerd: 2026-09-20T20:33:15Z
- Rubriek: Youth
- Uitgever: Nxt

Door Tim Bouchratan

![Conceptuele AI-illustratie in kleurpotlood: twee lege schoolstoelen onder overlappende praatwolken, met een gevouwen regenbooglint op één stoel.](https://nxtnews.nl/web/images/nxt-bdfe9e2105d18b70db93.jpg)

AI-illustratie · Nxt Generation News · Geen foto van de beschreven gebeurtenis.

## Wat het cijfer meet

De HBSC-schaal van Universiteit Utrecht en Trimbos combineert opvattingen over vriendschap en zoenende jongens of meisjes. Wie niet positief scoort, is niet automatisch negatief: daartussen liggen andere scores. Het rapport classificeert vijftien procent als negatief. Dit zijn houdingen, geen telling van pestincidenten. De daling raakt beide groepen in de grafiek; ze zegt niet hoe iedere leerling zich tegenover klasgenoten gedraagt.

Grafiek: Positieve houding tegenover homoseksualiteit

scholieren (%) · schaal begint bij 0

Jongens 2021: 40,3%

Jongens 2025: 22,3%

Meisjes 2021: 78,1%

Meisjes 2025: 51,3%

HBSC, tabel 7.7: Regulier Nederlands voortgezet onderwijs, 12–16 jaar; indeling naar geboortegeslacht. Drie stellingen; 5.103 deelnemers in 2025.

Bronnen bij deze passage: [1. Universiteit Utrecht / Trimbos — HBSC 2025, tabellen 7.2 en 7.7 en methode](https://bijlagen.nos.nl/artikel-26108691/HBSC_2025_Gezondheid_en_welzijn_van_jongeren_in_Nederland_(1).pdf)

## Een enquête in de klas

HBSC onderzoekt scholieren via scholen, niet via een vrij toegankelijke internetpeiling. De vooraf gepubliceerde uitleg van de onderzoeksronde beschrijft hoe scholen willekeurig worden geselecteerd en daarna klassen worden gekozen. Dat helpt voorkomen dat alleen jongeren met een sterke mening zichzelf aanmelden. Het Trimbos-instituut verzorgt de afname tijdens gewone lesuren, met een onderzoeksassistent die uitleg geeft. Meedoen is vrijwillig en anoniem; zowel ouders als leerlingen kunnen deelname weigeren. De beschreven opzet gebruikt digitale vragenlijsten op middelbare scholen en papier op basisscholen. Daarmee worden antwoorden in een onderzoekssetting verzameld, niet afgeleid uit wat toevallig zichtbaar is op sociale media. Een filmpje waarin een klas iets roept en een landelijk opgezet scholierenonderzoek zijn verschillende soorten bewijs. Voor Belgische leerlingen biedt deze Nederlandse onderzoeksronde geen eigen landelijke uitkomst.

Bronnen bij deze passage: [3. HBSC Nederland — uitvoering van de onderzoeksronde 2025](https://hbscnederland.nl/over-hbsc/uitvoering-van-het-onderzoek/)

## Waarom eerdere berichten anders konden klinken

Dat er eerder discussie was over een landelijke daling, maakt deze uitkomst niet onmogelijk. In antwoorden aan de Tweede Kamer van september 2025 maakte het kabinet onderscheid tussen langjarige landelijke onderzoeken en recentere regionale signalen. De Gezondheidsmonitor Jeugd van 2023 bevatte de betrokken vraag in acht GGD-regio’s. Sommige regio’s hadden maar twee metingen; andere hadden er drie en zagen na een eerdere stijging een daling. Het kabinet verwees toen naar onderzoekers die aanvullende meetmomenten nodig vonden voor een oordeel over een blijvende landelijke ontwikkeling. Die toelichting ging dus over het bewijs dat toen beschikbaar was. Voor lezers blijft de les bruikbaar: vergelijk bij nieuws over acceptatie steeds de onderzoeksgroep, de vraag en het meetjaar. Een gemeentelijk cijfer beschrijft niet vanzelf heel Nederland, en verschillende enquêtes vormen samen niet automatisch één doorlopende meetreeks.

Bronnen bij deze passage: [4. Tweede Kamer — antwoord over landelijke en regionale acceptatiecijfers, september 2025](https://zoek.officielebekendmakingen.nl/ah-tk-20252026-44.html)

## De oorzaak staat nog niet vast

Hoofdonderzoeker Gonneke Stevens wijst in haar gesprek met de NOS op het maatschappelijke klimaat: seksuele diversiteit is vaker publiek ter discussie gesteld. Ook noemt zij de mogelijke invloed van online denkbeelden over mannelijkheid. Maar de NOS rapporteert nadrukkelijk haar voorbehoud: om een oorzakelijk verband vast te stellen is meer onderzoek nodig. Dat onderscheid voorkomt een te snelle conclusie. Dat jongeren in dezelfde periode zulke boodschappen kunnen tegenkomen en anders over homoseksualiteit gaan denken, bewijst nog niet dat één platform of één influencer de daling veroorzaakt. Evenmin volgt daaruit dat alle gebruikers dezelfde invloed ondergaan. Voor ouders en docenten is het daarom verstandiger om concrete uitspraken en ervaringen te bespreken dan een hele generatie één verklaring toe te schrijven. De benoemde verklaringen zijn onderzoeksvragen, geen uitkomst van een experiment dat de oorzaak afzonderlijk heeft getest.

Bronnen bij deze passage: [2. NOS — eigen gesprek met hoofdonderzoeker Gonneke Stevens](https://nos.nl/artikel/2631829-nederlandse-jongeren-zijn-veel-negatiever-gaan-denken-over-homoseksualiteit)

## Waarom veilig melden ertoe doet

Wat leerlingen nodig hebben, blijkt concreter uit eerder kwalitatief onderzoek van Movisie uit oktober 2022. Onderzoekers spraken negen jongeren afzonderlijk en hielden drie groepsgesprekken met scholierenclubs voor seksuele en genderdiversiteit, de zogenoemde GSA’s. De deelnemers beschreven angst voor reacties van klasgenoten na een melding. Sommigen verloren vertrouwen wanneer hun verhaal zonder toestemming bij ouders of andere docenten terechtkwam. Ook het uitblijven van ingrijpen kon hun veiligheidsgevoel aantasten. Dat onderzoek berekent geen landelijk percentage en bewijst niet wat vandaag op elke school gebeurt. Het laat wel zien waarom alleen vragen of iemand pesten wil melden onvoldoende kan zijn. Movisie adviseert meldingen serieus te nemen, terug te koppelen wat ermee gebeurt en leerlingen invloed te geven op de aanpak. Een hulpgesprek moet dus ook gaan over wie het verhaal te horen krijgt en wat de volgende stap is.

Bronnen bij deze passage: [5. Movisie — ervaringen met pestgedrag, kwalitatief onderzoek uit oktober 2022](https://www.movisie.nl/sites/movisie.nl/files/2024-09/rapport-ervaringen-en-aanpak-van-pestgedrag-tegenover-lhbtiq-jongeren-in-het-voortgezet-onderwijs.pdf)

## Wat een Nederlandse school moet doen

De verantwoordelijkheid voor veiligheid ligt ook bij de school. Volgens de Inspectie van het Onderwijs moeten basisscholen, middelbare scholen en scholen voor speciaal onderwijs veiligheidsbeleid voeren, jaarlijks nagaan hoe veilig leerlingen zich voelen en een aanspreekpunt en coördinatie voor de aanpak van pesten regelen. Dat biedt leerlingen en ouders concrete vragen: bij wie kan een melding terecht en welke verbetering volgt erop? Een protocol op papier is slechts een begin. De inspectie ontvangt een samenvatting van de jaarlijkse veiligheidsmeting, geen individuele leerlinggegevens. Bij zorgen kan zij nadere informatie vragen, onderzoek op school doen en herstel verlangen. Wie lokaal wil begrijpen wat er gebeurt, heeft dus ook de ervaringen op die school nodig. Landelijke percentages vervangen dat gesprek niet en ontslaan een school niet van haar eigen verantwoordelijkheid.

Bronnen bij deze passage: [6. Inspectie van het Onderwijs — zorgplicht sociale veiligheid](https://www.onderwijsinspectie.nl/onderwerpen/sociale-veiligheid/zorgplicht-veiligheid-leerlingen) · [7. Inspectie van het Onderwijs — jaarlijkse monitor en toezicht](https://www.onderwijsinspectie.nl/onderwerpen/sociale-veiligheid/toezicht-op-naleving-zorgplicht-sociale-veiligheid-op-school)

## In Vlaanderen: hulp binnen én buiten school

De Nederlandse percentages mogen niet op Vlaamse klassen worden geplakt. Voor wie daar met uitsluiting of pesten te maken heeft, wijst het Kinderrechtencommissariaat op het centrum voor leerlingenbegeleiding (CLB) van de school, de CLB-chat, Awel en het jongerenaanbod JAC. Bespreken wat er gebeurt kan ook met ouders of een andere vertrouwde persoon. Het commissariaat vraagt scholen om leerlingen duidelijk te laten weten waar zij terechtkunnen en om anoniem melden mogelijk te maken. Daarbij houdt pesten niet op aan de schoolpoort: online en offline gedrag kunnen met elkaar verbonden zijn. Een schoolaanpak moet daarom ook aandacht hebben voor de groepschat of de weg naar huis. De praktische vraag is voor een leerling dezelfde: wie luistert, hoe blijft mijn verhaal zorgvuldig behandeld en welke concrete actie helpt mij weer veilig aan de schooldag deel te nemen?

Bronnen bij deze passage: [8. Kinderrechtencommissariaat — pesten op school en hulp in Vlaanderen](https://www.kinderrechten.be/vraag-en-antwoord/wat-als-er-gepest-wordt-op-school-wat-kan-je-doen-en-wie-kan-helpen)

## Bronnen

- [1. Universiteit Utrecht / Trimbos — HBSC 2025, tabellen 7.2 en 7.7 en methode](https://bijlagen.nos.nl/artikel-26108691/HBSC_2025_Gezondheid_en_welzijn_van_jongeren_in_Nederland_(1).pdf)
- [2. NOS — eigen gesprek met hoofdonderzoeker Gonneke Stevens](https://nos.nl/artikel/2631829-nederlandse-jongeren-zijn-veel-negatiever-gaan-denken-over-homoseksualiteit)
- [3. HBSC Nederland — uitvoering van de onderzoeksronde 2025](https://hbscnederland.nl/over-hbsc/uitvoering-van-het-onderzoek/)
- [4. Tweede Kamer — antwoord over landelijke en regionale acceptatiecijfers, september 2025](https://zoek.officielebekendmakingen.nl/ah-tk-20252026-44.html)
- [5. Movisie — ervaringen met pestgedrag, kwalitatief onderzoek uit oktober 2022](https://www.movisie.nl/sites/movisie.nl/files/2024-09/rapport-ervaringen-en-aanpak-van-pestgedrag-tegenover-lhbtiq-jongeren-in-het-voortgezet-onderwijs.pdf)
- [6. Inspectie van het Onderwijs — zorgplicht sociale veiligheid](https://www.onderwijsinspectie.nl/onderwerpen/sociale-veiligheid/zorgplicht-veiligheid-leerlingen)
- [7. Inspectie van het Onderwijs — jaarlijkse monitor en toezicht](https://www.onderwijsinspectie.nl/onderwerpen/sociale-veiligheid/toezicht-op-naleving-zorgplicht-sociale-veiligheid-op-school)
- [8. Kinderrechtencommissariaat — pesten op school en hulp in Vlaanderen](https://www.kinderrechten.be/vraag-en-antwoord/wat-als-er-gepest-wordt-op-school-wat-kan-je-doen-en-wie-kan-helpen)

[Bronnen en werkwijze](https://nxtnews.nl/bronnen#werkwijze)
