# Achteraf betalen is populair bij jongeren, maar wanneer wordt het duur? Een aankoop lijkt bij het afrekenen gratis, terwijl de rekening al vaststaat. Nederlandse en Belgische cijfers laten zien waar jongeren extra risico lopen en wat helpt om kosten te voorkomen. - Canonieke URL: https://nxtnews.nl/artikel/achteraf-betalen-is-populair-bij-jongeren-maar-wanneer-wordt-het-duur - Gepubliceerd: 2026-09-27T22:47:40Z - Rubriek: Youth - Uitgever: Nxt Door Tim Bouchratan ![Conceptuele AI-papiercollage van een jongere bij haar laptop, met pakketjes en betaalberichten op tafel.](https://nxtnews.nl/web/images/nxt-f5ef8d5595c680f338f4.jpg) AI-illustratie · Nxt Generation News · Geen foto van de beschreven gebeurtenis. Een trui van 60 euro bestellen en pas na de bezorging betalen: in een webwinkel voelt dat alsof je nog geen geld uitgeeft. De rekening bestaat wel meteen. Wie dezelfde keuze bij meerdere winkels maakt, kan volgende maand verschillende betaaldata tegelijk tegenkomen. Juist voor jongeren met wisselende inkomsten is dat risico concreter dan de geruststellende knop bij het afrekenen. Achteraf betalen kan handig zijn als je iets eerst wilt passen, maar het is geen extra inkomen. Bronnen bij deze passage: [3. AFM — consumentenuitleg achteraf betalen](https://www.afm.nl/nl-nl/consumenten/themas/lenen/achteraf-betalen) · [1. FSMA — Belgisch budgetonderzoek, 16 maart 2026](https://www.fsma.be/nl/news/ruim-de-helft-van-de-belgen-stelt-een-budget-op) ## Hoe de rekening verschuift ![Dezelfde fictieve jongere bekijkt een aankoop op haar laptop vóór er rekeningen op tafel liggen.](https://nxtnews.nl/web/images/achteraf-betalen-bij-afrekenen.jpg) Illustratie · Nxt Generation News. Vóór het afrekenen: het bedrag staat nog op je rekening. Conceptuele AI-illustratie; geen echt financieel dossier. Bij ‘koop nu, betaal later’ betaal je doorgaans na 14 of 30 dagen, of in drie delen. Zolang je op tijd betaalt, kost dat vaak niets of weinig. De winkel krijgt de verkoop, terwijl jij je betaling uitstelt; de verplichting verdwijnt dus niet. Anders dan bij direct betalen zie je het bedrag soms nog op je bankrekening staan. Dat maakt een tweede aankoop psychologisch makkelijker, terwijl het geld al is toegezegd. Controleer daarom niet alleen het saldo van vandaag, maar ook wat er de komende weken afgaat. Bronnen bij deze passage: [3. AFM — consumentenuitleg achteraf betalen](https://www.afm.nl/nl-nl/consumenten/themas/lenen/achteraf-betalen) · [1. FSMA — Belgisch budgetonderzoek, 16 maart 2026](https://www.fsma.be/nl/news/ruim-de-helft-van-de-belgen-stelt-een-budget-op) De omvang is aanzienlijk, maar cijfers vragen een juiste noemer. De Nederlandse toezichthouder AFM telde voor 2024 ongeveer 53 miljoen transacties bij aanbieders van achteraf betalen, samen goed voor 5,1 miljard euro. Dat waren 17 procent meer transacties dan een jaar eerder. In hetzelfde jaar werden circa 1,8 miljoen keer aanmaningskosten gerekend en ongeveer 600.000 transacties aan incassobureaus overgedragen. Dat zijn aantallen betalingen, geen aantallen jongeren met schulden. Uit de cijfers volgt ook niet dat iedere gebruiker problemen krijgt. Bronnen bij deze passage: [2. AFM — marktupdate achteraf betalen, 1 juli 2025](https://www.afm.nl/nl-nl/sector/actueel/2025/juli/pb-marktupdate-BNPL-2025) In België geeft een ander onderzoek een inkijkje in het dagelijks gedrag. In een FSMA-enquête onder 2.000 Belgen zei ruim vier op de tien ondervraagden weleens ‘koop nu, betaal later’ te gebruiken; mensen jonger dan 45 deden dat vaker dan ouderen. Van de gebruikers zei 61 procent dat de betaalvorm tot meer impulsaankopen leidt. In de voorgaande twaalf maanden betaalde 13 procent van de gebruikers rente wegens te late betaling; onder gebruikers van 18 tot 24 jaar was dat 20 procent. Dit zijn antwoorden in een enquête, geen meting die bewijst dat de betaalmethode bij iedere jongere de oorzaak is. Bronnen bij deze passage: [1. FSMA — Belgisch budgetonderzoek, 16 maart 2026](https://www.fsma.be/nl/news/ruim-de-helft-van-de-belgen-stelt-een-budget-op) ## Waarom jongeren extra opletten De AFM vond in Nederlandse bankgegevens uit 2023 bijna 600.000 iDEAL-betalingen vanaf rekeningen van minderjarigen die aan aanbieders van achteraf betalen waren te koppelen. Het gaat om mogelijke transacties, niet om evenveel kinderen. De toezichthouder zegt dat krediet aan minderjarigen in beginsel niet mag en dat aanbieders volgens hun gedragscode klanten van minstens 18 jaar moeten eisen. Ook onder volwassenen zijn de problemen ongelijk verdeeld: volgens de AFM betalen klanten onder 35 naar verhouding vaker aanmaningskosten of komen zij bij incasso terecht. Jong zijn betekent niet automatisch schulden hebben, maar leeftijdscontrole en een helder overzicht doen er wel toe. Bronnen bij deze passage: [4. AFM — onderzoek minderjarigen, 9 april 2024](https://www.afm.nl/nl-nl/sector/actueel/2024/april/bnpl-marktbeeld-experiment) · [2. AFM — marktupdate achteraf betalen, 1 juli 2025](https://www.afm.nl/nl-nl/sector/actueel/2025/juli/pb-marktupdate-BNPL-2025) De rekening wordt echt duur wanneer je een bericht mist of een retour niet goed is verwerkt. De AFM waarschuwt dat herinneringen van de betaalprovider kunnen komen, niet van de winkel. In Nederland kunnen na een incassotraject minstens 40 euro kosten boven op het aankoopbedrag komen. Dat bedrag is geen Belgische minimumregel: betaaltermijnen en eventuele kosten moet je per overeenkomst en land controleren. Als betalen lastig wordt, reageer vóór de uiterste datum en bespreek een regeling met de aanbieder. Een nieuwe bestelling op afbetaling lost een bestaande rekening niet op. Bronnen bij deze passage: [3. AFM — consumentenuitleg achteraf betalen](https://www.afm.nl/nl-nl/consumenten/themas/lenen/achteraf-betalen) · [1. FSMA — Belgisch budgetonderzoek, 16 maart 2026](https://www.fsma.be/nl/news/ruim-de-helft-van-de-belgen-stelt-een-budget-op) Niet elk risico ligt alleen bij de koper. In een proef met aanbieder in3 onderzocht de AFM extra herinneringen en meer tijd vóór overdracht aan incasso. Minder klanten kregen daardoor incassokosten, terwijl het aandeel met een betalingsachterstand twee maanden later niet lager was. Beter ontworpen herinneringen voorkomen dus soms extra schade, maar herstellen geen structureel geldtekort. Vanaf 20 november 2026 worden in de EU bredere regels voor consumentenkrediet van toepassing. De AFM verwacht dan ook toezicht op deze betaalvorm. Die stap kan bescherming verbeteren, maar wist bestaande verplichtingen niet uit. Bronnen bij deze passage: [5. AFM en in3 — experiment herinneringen, 26 mei 2025](https://www.afm.nl/nl-nl/sector/actueel/2025/mei/pb-betaalgedrag-in-de-achterstandsfase-in3) · [6. Europese Commissie — consumentenbescherming en nieuwe kredietrichtlijn](https://commission.europa.eu/topics/consumers/consumer-rights-and-complaints/consumer-financial-products-and-services/consumer-protection-financial-services_en) · [3. AFM — consumentenuitleg achteraf betalen](https://www.afm.nl/nl-nl/consumenten/themas/lenen/achteraf-betalen) ## Onze afweging Achteraf betalen is verdedigbaar wanneer je het volledige bedrag nu al hebt, de betaaldatum vastlegt en een retour meteen controleert. Het voordeel is dan dat je niet hoeft voor te schieten voor spullen die teruggaan. Ontbreekt dat geld vandaag, dan koop je eigenlijk tijd met een toekomstige rekening en mogelijk extra kosten. Voor een jongere met een beperkt maandbudget is direct betalen of nog even wachten vaak veiliger en overzichtelijker. De belangrijkste vraag bij het afrekenen is daarom niet of de knop gratis lijkt, maar of alle openstaande aankopen samen nog binnen je volgende budget passen. Bronnen bij deze passage: [3. AFM — consumentenuitleg achteraf betalen](https://www.afm.nl/nl-nl/consumenten/themas/lenen/achteraf-betalen) · [1. FSMA — Belgisch budgetonderzoek, 16 maart 2026](https://www.fsma.be/nl/news/ruim-de-helft-van-de-belgen-stelt-een-budget-op) · [5. AFM en in3 — experiment herinneringen, 26 mei 2025](https://www.afm.nl/nl-nl/sector/actueel/2025/mei/pb-betaalgedrag-in-de-achterstandsfase-in3) ## Bronnen - [1. FSMA — Belgisch budgetonderzoek, 16 maart 2026](https://www.fsma.be/nl/news/ruim-de-helft-van-de-belgen-stelt-een-budget-op) - [2. AFM — marktupdate achteraf betalen, 1 juli 2025](https://www.afm.nl/nl-nl/sector/actueel/2025/juli/pb-marktupdate-BNPL-2025) - [3. AFM — consumentenuitleg achteraf betalen](https://www.afm.nl/nl-nl/consumenten/themas/lenen/achteraf-betalen) - [4. AFM — onderzoek minderjarigen, 9 april 2024](https://www.afm.nl/nl-nl/sector/actueel/2024/april/bnpl-marktbeeld-experiment) - [5. AFM en in3 — experiment herinneringen, 26 mei 2025](https://www.afm.nl/nl-nl/sector/actueel/2025/mei/pb-betaalgedrag-in-de-achterstandsfase-in3) - [6. Europese Commissie — consumentenbescherming en nieuwe kredietrichtlijn](https://commission.europa.eu/topics/consumers/consumer-rights-and-complaints/consumer-financial-products-and-services/consumer-protection-financial-services_en) [Bronnen en werkwijze](https://nxtnews.nl/bronnen#werkwijze)